Mieszalniki pozwalają na zwiększenie intensyfikacji takich procesów fizycznych i chemicznych jak wymiana ciepła oraz masy czy przyspieszenie reakcji (mieszalnik jest w takiej sytuacji reaktorem). Do jednych z ich największych zalet należy fakt, że przy stosunkowo niewielkim poziomie zużycia energii, mieszalniki pozwalają na dość szybkie uzyskanie oczekiwanego poziomu wymieszania cieczy. Charakter jej cyrkulacji w mieszalniku zależny jest od rodzaju mieszadła i geometrii zbiornika, w którym znajduje się ciecz (istnieją zbiorniki wyposażone w przegrody).
Mieszadła podzielić można ze względu na charakter cyrkulacji, jaki wytwarzają oraz na tempo ich obrotu.
Jeżeli chodzi o charakter cyrkulacji cieczy, mieszadła dzielą się na:
- mieszadła wytwarzające promieniowy przepływ cieczy – np. mieszadła turbinowe z prostymi łopatkami;
- mieszadła wytwarzające okrężny przepływ cieczy – np. mieszadła kotwicowe;
- mieszadła wytwarzające dodatkowo osiowy przepływ cieczy – np. mieszadła wstęgowe, ślimakowe lub śmigłowe oraz mieszadła turbinowe z pochylonymi łopatkami.
Natomiast jeżeli chodzi o tempo ich obrotu, mieszadła podzielić można na szybkoobrotowe (np. mieszadła turbinowe, turbinowe z pochylonymi łopatkami, mieszadła śmigłowe) i wolnoobrotowe (np. mieszadła kotwicowe, ramowe, ślimakowe, wstęgowe i łapowe). Duży wpływ na cyrkulację cieczy w mieszalniku ma jego geometria (np. istnienie wspomnianych wcześniej przegród w zbiorniku), a także różnice w lepkości płynów oraz szybkości ich ścinania, czy magazynowanie energii przez ciecze o charakterze lepkosprężystym.
Do wykonania obudowy mieszalników przemysłowych stosuje się zwykle stal kwasoodporną, stal nierdzewną lub tytan. W zależności od potrzeb, zbiorniki mogą być wyposażone w płaszcze chłodzące lub grzewcze.
Mieszalniki wykorzystywane są powszechnie w wielu gałęziach przemysłu, począwszy od spożywczej (do produkcji np. sosów, sałatek, nabiału, deserów, gotowych dań itp.), przez farmaceutyczną (do produkcji np. syropów, maści itp.) i kosmetyczną (do produkcji np. kremów czy płynów do kąpieli) aż po budowlaną. Na rynku dostępny jest bardzo szeroki wachlarz mieszalników, przez co wybór odpowiedniego może nastręczyć wielu trudności. Należy jednak pamiętać o tym, by wybrany mieszalnik był jak najlepiej dostosowany do rodzaju substancji, z którą ma pracować. Warto zwrócić też uwagę na jego zapotrzebowanie energetyczne, co w dłuższym okresie użytkowania może wpłynąć korzystnie na zmniejszenie kosztów eksploatacyjnych urządzenia.
